Một di sản sống giữa lòng Sài Gòn
Nơi Lưu Giữ Trí Tuệ & Pháp Bảo Phật Giáo Giữa Lòng Đô Thị
Khởi lập từ năm 1956, Chùa Phật Học Xá Lợi là trung tâm tu học, lưu giữ ngọc xá lợi kim thân Phật Tổ Thích Ca cùng tòa Tháp chuông 7 tầng cao 32m tiêu biểu nhất xứ Nam Bộ, ngọn hải đăng tâm linh của bao thế hệ phật tử.
Di sản
Từ ngôi hội quán của Hội Phật học Nam Việt
đến di sản sống giữa lòng thành phố.
Chùa Xá Lợi được hoàn thành năm 1958, là một công trình Phật giáo mang kiến trúc hiện đại nhưng vẫn giữ sắc thái văn hóa dân tộc — và gắn với nhiều dấu mốc quan trọng của Phật giáo Việt Nam.
Được xây dựng làm nơi phụng thờ Xá lợi Phật và làm hội quán của Hội Phật học Nam Việt, Xá Lợi từ đầu đã mang trong mình hai vai trò: một không gian tâm linh và một trung tâm Phật học. Công trình khởi công ngày 5-8-1956 dưới sự đôn đốc của hai kỹ sư Dư Ngọc Ánh và Hà Tố Thuận, thi công theo bản vẽ của hai kiến trúc sư Trần Văn Đường và Đỗ Bá Vinh, và được khánh thành trọng thể trong các ngày 2, 3, 4 tháng 5 năm 1958.
Người có công vận động thành lập Hội Phật học Nam Việt và đứng ra xây dựng chùa là cư sĩ Chánh Trí Mai Thọ Truyền (1905–1973). Hòa thượng Khánh Anh, Pháp chủ Giáo hội Tăng già Nam Việt, sau đó đặt tên “Xá Lợi” cho hợp lòng người mộ đạo.
Năm khởi lập di tích
Chiều cao tháp chuông, 7 tầng
Tủ sách Từ Quang
Hoằng pháp lợi sinh
Kiến trúc
Xá Lợi là ngôi chùa lầu đầu tiên của thành phố, mở đầu cho cách tổ chức “trên Bái đường, dưới Giảng đường”. Những đầu mái uốn cong truyền thống tạo nên bản sắc riêng của công trình, gồm cổng tam quan, chính điện, giảng đường, tháp chuông bảy tầng, thư viện, tăng phòng, nhà trai đường và vườn cảnh.
01 ─
Không gian rộng, thoáng và giàu ánh sáng ở lầu một; nơi tôn trí tượng Đức Phật Thích Ca cao 6,5m.
02 ─
Bảy tầng, cao 32m, khởi công 15-12-1960; đại hồng chung 2 tấn treo ở tầng cao nhất từ năm 1961.
03 ─
Không gian đọc và nghiên cứu, tiếp nối truyền thống Phật học của ngôi chùa.
04 ─
Cánh cửa đầu tiên đưa người hành hương từ nhịp sống phố thị vào không gian tĩnh lặng.
05 ─
Cây xanh, cây bồ đề chiết từ Tích Lan và tượng Quán Thế Âm tạo nên những khoảng thở trong khuôn viên.
06 ─
Giảng đường Chánh Trí Mai Thọ Truyền — nơi thuyết giảng, học tập và truyền bá Phật pháp qua nhiều thế hệ.
Phật bảo
Ngay từ khi hình thành, công trình được xây dựng với mục đích tạo một nơi xứng đáng để phụng thờ và chiêm bái di bảo của Đức Thế Tôn. Trên cao, ngay trước tượng Phật, ngọc Xá Lợi được đặt trong một bảo tháp nhỏ bằng bạc, trong một ô khám hình lá bồ đề.
Do ngài Narada Mahathera, trụ trì chùa Vajirarama (Sri Lanka), dâng cúng cho Phật giáo Việt Nam.
Cao 6,5m, tạc bằng đá nhân tạo màu hồng, điêu khắc gia Lê Văn Mậu thực hiện, an vị ngày 12-2-1958.
Kinh Pali trên lá bối hơn 1.000 năm tuổi, cung nghinh về chùa ngày 16-6-1957.
Dòng thời gian
Hội Phật học Nam Việt quyết định xây dựng một ngôi chùa đủ không gian phụng thờ Xá lợi và sinh hoạt Phật học.
Chùa chính thức khởi công ngày 5-8-1956 trên khu đất hơn 2.500 m², theo bản vẽ hai kiến trúc sư Trần Văn Đường và Đỗ Bá Vinh.
Ngày 16-6-1957, pháp bảo kinh Bối diệp cổ bằng chữ Pali được cung thỉnh về chùa.
Công trình hoàn thành và khánh thành trong các ngày 2–4/5. Tượng Phật được an vị ngày 12-2, cây bồ đề chiết từ Tích Lan được trồng ngày 27-12.
Tháp chuông bảy tầng hoàn thành ngày 23-12-1961; đại hồng chung 2 tấn được treo lên ngày 17-10-1961.
Xá Lợi gắn với những sự kiện lớn trong lịch sử Phật giáo Việt Nam năm 1963.
Chùa trải qua một đợt trùng tu kéo dài ba năm (1999-2001), với chủ trương giữ nguyên vẻ kiến trúc ban đầu.
Ngày 7-11-2006, Trung tâm Sách Kỷ lục Việt Nam xác lập: Chùa Xá Lợi — ngôi chùa có tháp chuông cao nhất Việt Nam.
Tiếp tục là không gian chiêm bái, học Phật, đọc sách, nghe pháp và sinh hoạt cộng đồng mỗi cuối tuần.
Báu vật thiêng liêng
Tác phẩm mỹ thuật của điêu khắc gia Lê Văn Mậu, từng được tạp chí ASIA giới thiệu khắp thế giới.
Mỗi lá dài 45cm, ngang 6cm, do Giáo hội Tăng già Tích Lan tặng ngài Thích Quảng Liên, ghi lời Thế Tôn thuở Chuyển pháp luân.
Nặng 2 tấn, cao 1,6m, đúc tại Huế theo mẫu chuông chùa Thiên Mụ, xác lập kỷ lục tháp chuông cao nhất Việt Nam năm 2006.
Biểu tượng
Tháp chuông bảy tầng là một trong những hình ảnh nhận diện mạnh nhất của Chùa Xá Lợi. Tầng cao nhất treo đại hồng chung nặng 2 tấn, đường kính 1,2m, đúc tại phường Đúc, Huế ngày 15-4-1961 theo mẫu chuông chùa Thiên Mụ, dưới sự chứng minh của cố Hòa thượng Thích Tịnh Khiết.
Nghệ thuật
Trên tường quanh Chính điện là 15 bức tranh khổ lớn mô tả sự tích Đức Phật Thích Ca, từ Đản sinh đến Thành đạo và nhập Niết bàn, do họa sĩ Nguyễn Văn Long thực hiện năm 1958.
Họa sĩ Nguyễn Văn Long thực hiện năm 1958 · Nguồn tư liệu: sách Lịch sử chùa Xá Lợi – văn hóa truyền thống, Thích Đồng Bổn, NXB Tôn Giáo, 2003.
Phật học
Chùa tổ chức giảng pháp vào các buổi sáng Chủ nhật và sinh hoạt Gia đình Phật tử vào chiều Chủ nhật hằng tuần. Từ thư viện, phòng đọc, kinh sách đến pháp âm, đây là một trung tâm Phật học lâu đời của Sài Gòn.
01
Nghe pháp, học pháp và lưu lại những bài giảng giá trị mỗi sáng Chủ nhật.
02
Tra cứu sách, tạp chí và tư liệu Phật học, tiếp nối truyền thống báo Từ Quang.
03
Sinh hoạt đoàn quán gia đình Phật tử vào mỗi chiều Chủ nhật.
04
Nơi tiếp nhận và phát hành hai tập kinh đầu tiên của bộ Đại Tạng kinh Việt Nam, năm 1991.
Tin tức
Ban Phật học Chùa Phật học Xá Lợi xin thông báo Lịch nghỉ...
Ảnh được tạo bởi bing AI Đi tìm ta giữa cuộc tuần...
Để gió tung bay tóc muộn phiền Thêm dài nỗi nhớ bởi đảo...
Ảnh được tạo bởi bing AI Giữa sông dài chảy xuôi dòng sinh...
Ảnh được tạo bởi bing AI Giữa bề bộn muộn phiền bao chất...
Tin tức
Chùa tọa lạc tại số 89 Bà Huyện Thanh Quan, Quận 3, cổng chính mở ra hướng Đông Bắc. Chùa đón tiếp đông đảo chư Tăng Ni, Phật tử, sinh viên học sinh và du khách trong, ngoài nước đến tham quan, chiêm bái hằng ngày.
89 Bà Huyện Thanh Quan, Phường Xuân Hòa, TP. Hồ Chí Minh
Chính điện · Tháp chuông · Thư viện · Giảng đường Chánh Trí · Vườn cảnh
Giảng pháp sáng Chủ nhật · Gia đình Phật tử chiều Chủ nhật
